مجوز اجاره کوتاه‌مدت گردشگری: عدم رفع نقص در ۳۰ روز = ابطال مجوز
اصلاحیه‌ای که توسط وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه تهیه شده، در تاریخ ۲۷ اکتبر ۲۰۲۶ در روزنامه رسمی شماره ۳۳۴۱۳ منتشر و همان روز لازم‌الاجرا شد. بر اساس این اصلاحیه، در صورت شناسایی نقص، مغایرت یا تغییر در مدارک مجوز اجاره کوتاه‌مدت گردشگری، به دارنده مجوز ۳۰ روز مهلت داده می‌شود تا نقص را برطرف کند؛ در غیر این صورت مجوز باطل خواهد شد. از آنجا که بخش بزرگی از مالکان آپارتمان، رزیدانس و ویلا در آلانیا ملک خود را به‌صورت فصلی یا روزانه اجاره می‌دهند، این تغییر مستقیماً اثر خود را در این منطقه نشان خواهد داد.
اصلاحیه ۲۷ اکتبر ۲۰۲۶ چه تغییراتی ایجاد کرد؟
این اصلاحیه، جملاتی از بند چهارم ماده ۱۲ «آیین‌نامه تنظیم فعالیت‌های اجاره مسکن به منظور گردشگری» مصوب ۲۸ دسامبر ۲۰۲۳ را بازنویسی می‌کند. بر اساس اطلاعات منتشرشده، قانون جدید به این شکل عمل خواهد کرد:
- وجود نقص یا مدارک ناقص/مغایر در پرونده مجوز،
- شناسایی تغییرات در اطلاعات یا مدارک پایه صدور مجوز
در هر یک از این موارد، به دارنده مجوز ۳۰ روز فرصت داده می‌شود تا نقص را برطرف کند. چنانچه در پایان این مهلت نقص همچنان برطرف نشده باشد، مجوز اجاره گردشگری ملک باطل می‌شود. اجرای آیین‌نامه بر عهده وزیر فرهنگ و گردشگری است.
در عمل، عبارت «تغییر در اطلاعات و مدارک» اهمیت ویژه‌ای دارد. مواردی مانند فروش ملک، تغییر مالک، ورود مالکان جدید واحدهای مستقل در ساختمان یا منقضی شدن اعتبار مدارک ارائه‌شده در زمان درخواست، همگی می‌توانند در این چارچوب ارزیابی شوند. به همین دلیل، حتی پس از دریافت مجوز نیز باید پرونده به‌روز نگه داشته شود.
مجوز اجاره گردشگری برای چه کسانی الزامی است؟
قانون شماره ۷۴۶۴ در مورد اجاره مسکن به منظور گردشگری، در اکتبر ۲۰۲۳ در مجلس ملی ترکیه (TBMM) تصویب شد و همراه با آیین‌نامه اجرایی آن، از ۱ ژانویه ۲۰۲۴ اجرایی گردید. این قانون، اجاره مسکن به مستأجر برای حداکثر ۱۰۰ روز را «اجاره گردشگری» تعریف می‌کند. اجاره‌های بیش از ۱۰۰ روز در یک قرارداد واحد، از شمول این قانون خارج بوده و مشمول مقررات عمومی قراردادهای اجاره می‌شوند.
بر اساس ماده ۳ قانون، پیش از انعقاد قرارداد اجاره گردشگری، اخذ مجوز الزامی است. مرجع صدور مجوز، وزارت فرهنگ و گردشگری است که می‌تواند این اختیار را از طریق استانداری‌ها نیز اعمال کند. بر اساس آیین‌نامه، درخواست‌ها از طریق درگاه دولت الکترونیک (e-Devlet – پورتال رسمی دولت الکترونیک ترکیه) ارائه می‌شوند و درخواست‌های حضوری پذیرفته نمی‌شوند.
شرایط اساسی دریافت مجوز
- مصوبه مالکان آپارتمان: در ساختمان‌های دارای مالکیت آپارتمان (kat mülkiyeti)، ارائه مصوبه‌ای که با رأی اتفاقی همه مالکان واحدهای مستقل اتخاذ شده، الزامی است. در مجتمع‌های مسکونی، این شرط تنها برای ساختمانی که واحد اجاره‌ای در آن واقع است اعمال می‌شود.
- سقف ۲۵ درصد: در ساختمان‌های با بیش از سه واحد مستقل، حداکثر بیست و پنج درصد واحدها می‌توانند به نام یک موجر واحد تحت مجوز باشند.
- پلاک شناسایی: پلاکی که مشخصات آن توسط وزارت تعیین شده، باید در ورودی ملک نصب شود.
- اعلام هویت: در واحدهای دارای مجوز، مقررات قانون شماره ۱۷۷۴ در مورد اعلام هویت ساکنان اعمال می‌شود و مسئولیت این اعلام بر عهده دارنده مجوز است.
- ممنوعیت اجاره اتاق به اتاق: اجاره جداگانه اتاق‌های واحد به افراد مختلف از طریق قراردادهای جداگانه مجاز نیست.
قانون برای واحدهای مسکونی با کیفیت بالا، استثنائاتی نیز پیش‌بینی کرده که در آن‌ها شرط رأی اتفاقی مالکان و سقف ۲۵ درصد اعمال نمی‌شود. اینکه آیا این استثنا برای ملک شما اعمال می‌شود یا نه، باید بر اساس ویژگی‌های خاص آن ملک به‌طور جداگانه بررسی شود.
مالکان ملک در آلانیا با چه چالش‌هایی روبرو خواهند شد؟
بخش قابل‌توجهی از واحدهای اجاره‌ای گردشگری در آلانیا متعلق به تبعه خارجی است. مالکانی که پس از خرید ملک توسط اتباع خارجی قصد دارند واحد خود را در فصل تابستان اجاره دهند، مشمول همین الزامات مجوز و مدارک هستند. آیین‌نامه از متقاضیان خارجی، کپی گذرنامه به همراه شماره شناسایی اتباع خارجی یا شماره شناسایی مالیاتی را درخواست می‌کند.
با اجرایی شدن مقررات جدید، نکات اصلی که دارندگان مجوز باید به آن‌ها توجه کنند عبارت‌اند از:
- اعلان‌های درگاه دولت الکترونیک (e-Devlet) و وزارت باید به‌طور منظم پیگیری شود؛ در صورت غفلت از اطلاعیه رفع نقص، مهلت ۳۰ روزه بی‌استفاده خواهد ماند.
- در صورت فروش ملک یا تغییر مالکیت، وضعیت مجوز باید جداگانه بررسی شود؛ فرآیند صدور مجوز به نام مالک جدید باید از ابتدا طی شود.
- مدارکی مانند مصوبه مالکان آپارتمان و اسناد ثبتی (سند مالکیت / تاپو) باید همواره به‌روز نگه داشته شوند.
- بر اساس متن اولیه آیین‌نامه، واحدها می‌توانند ظرف ۳۰ روز از صدور مجوز و سپس حداقل هر دو سال یک‌بار بازرسی شوند؛ هرگونه نقص مدارکی که در بازرسی کشف شود، می‌تواند آغازگر مهلت جدید ۳۰ روزه باشد.
تمایز میان اجاره گردشگری کوتاه‌مدت و اجاره بلندمدت مسکونی نیز اهمیت دارد. برای اجاره‌های بیش از ۱۰۰ روز، مقررات عمومی حاکم است و در چنین قراردادهایی، فرآیندهای متفاوتی مانند قرارداد اجاره الکترونیکی از طریق e-Devlet مطرح می‌شود.
ضمانت اجرای اجاره بدون مجوز
ابطال مجوز به این معناست که ملک دیگر نمی‌تواند به‌عنوان اجاره گردشگری عرضه شود. ادامه اجاره پس از ابطال، مشمول جریمه‌های نقدی اداری ماده ۴ قانون شماره ۷۴۶۴ خواهد شد. مبالغ مندرج در متن اولیه قانون به شرح زیر است:
| وضعیت | جریمه در متن اولیه قانون |
|---|---|
| اجاره بدون مجوز | ۱۰۰٬۰۰۰ لیر (حدود ۲٬۰۰۰ دلار — بر اساس نرخ روز) به ازای هر واحد + مهلت ۱۵ روزه |
| عدم اخذ مجوز در ۱۵ روز | ۵۰۰٬۰۰۰ لیر + مهلت ۱۵ روزه مجدد |
| ادامه تخلف | ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ لیر |
| عدم نصب پلاک | ۱۰۰٬۰۰۰ لیر، پس از ۱۵ روز ۵۰۰٬۰۰۰ لیر |
| عدم ارسال اطلاعات و مدارک درخواستی | ۵۰٬۰۰۰ لیر |
جریمه‌های نقدی اداری بر اساس بند هفتم ماده ۱۷ قانون تخلفات اداری شماره ۵۳۲۶، در ابتدای هر سال تقویمی با نرخ تجدید ارزیابی افزایش می‌یابند. به همین دلیل، برای اطلاع از مبلغ دقیق جریمه در هر سال، باید به آمارهای همان سال مراجعه شود.
از سوی دیگر، طرحی جداگانه برای پلتفرم‌های دیجیتال اجاره کوتاه‌مدت خارجی نیز در دست اقدام است. لایحه‌ای که در کمیسیون مجلس تصویب شده، پلتفرم‌ها را ملزم می‌کند شماره مجوز را در آگهی‌ها درج و تأیید کنند. در صورت تصویب این لایحه، درج آگهی برای واحدهای با مجوز باطل‌شده در پلتفرم‌ها نیز دشوار خواهد شد.
راه‌های اعتراض به حکم ابطال
ابطال مجوز یک اقدام اداری محسوب می‌شود. چنانچه حکم ابطال غیرقانونی تلقی شود، بر اساس ماده ۷ قانون آیین دادرسی اداری شماره ۲۵۷۷، می‌توان ظرف ۶۰ روز از تاریخ ابلاغ، دعوای ابطال را در دادگاه اداری مطرح کرد. در خصوص جریمه‌های نقدی اداری نیز باید راه‌ها و مهلت‌های اعتراضی پیش‌بینی‌شده در قانون تخلفات اداری جداگانه بررسی شود. در هر دو حالت، تاریخ اطلاعیه نقص، محتوای آن و اقداماتی که در مهلت ۳۰ روزه انجام شده باید مستند شوند.
این مقاله صرفاً جنبه اطلاع‌رسانی عمومی دارد و جایگزین مشاوره حقوقی نمی‌شود. برای موقعیت خاص خود، باید به آخرین مقررات و اعلانات رسمی مراجعه نمایید.
پرسش‌های متداول
پاسخ سؤالات شما اینجاست
